Persoonlijk Werk

Vastleggen van ideeën, concepten en hersenspinsels

vastleggen-ideeen-lifehacking
Geschreven door Mischa Coster

Als je een idee, concept of ander hersenspinsel hebt, kun je dit vastleggen zodat je in de toekomst kunt aantonen dat jij dit idee op een bepaald tijdstip al had. Hier bestaan verschillende mogelijkheden voor.

Als je een idee, concept of ander hersenspinsel hebt, kun je dit vastleggen zodat je in de toekomst kunt aantonen dat jij dit idee op een bepaald tijdstip al had. Hier bestaan verschillende mogelijkheden voor. Lees ook: Deze 5 zaken kun je ook online regelen.

Vaak hebben mensen de meest creatieve en originele ideeën. Ontwerpen, tekeningen, zakelijke concepten, logo’s, nieuwe producten, handigheidjes, domeinnamen etc. In sommige gevallen kun je jezelf afvragen of het de moeite waard is (bijvoorbeeld omdat er een potentiële markt voor is of omdat het een origineel ontwerp of naam betreft) om dit idee te beschermen. Dit kan via een aantal wegen.

De meest bekende weg voor bedrijven en ondernemers is via het Benelux Merken Bureau (BMB), tegenwoordig het Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom (BBIE). Dit is echter een nogal administratieve rompslomp (alhoewel dit wel verbeterd is met de introductie van aanmeldingssoftware) en het heeft voornamelijk betrekking op merken, logo’s, productnamen en andere marketing uitingen. Ideeën zijn moeilijk te beschermen.

Vastleggen

Wanneer je in het bezit bent van een technische vinding is de ultieme weg die van een patent of octrooi, maar dit is een zeer kostbare aangelegenheid en heeft ook een meestal langdurig registratieproces.

Andere creatieve zaken worden beschermd door het auteursrecht – copyright -. Hiervoor is het van belang om deze te voorzien van een officiële ‘datumstempel’. Op deze manier wordt juridisch vastgelegd dat jij op dat moment in het bezit was van dat document. Voorheen kon je dit bewijs krijgen bij het kantoor van de Belastingdienst. De Belastingdienst is sinds 2013 gestopt met deze dienst.

Als lifehackers zijn wij natuurlijk op zoek om dit sneller, handiger, eenvoudiger en wellicht ook nog goedkoper te doen.

Alternatieven

CC Proof

Bij CC Proof kan je een account aanmaken waarmee je voor € 75,- ex. BTW per jaar een ongelimiteerd aantal documenten kan voorzien van zo’n officiële datumstempel. Op het moment dat je geen nieuwe registraties meer hoeft toe te voegen kan je het abonnement omzetten naar het Parkeerabonnement van € 7,50 per jaar waardoor je geen nieuwe documenten kan vastleggen maar nog wel toegang behoud tot jouw geregistreerde documenten.

Klik hier voor een voorbeeld van een geregistreerd document bij CC Proof.

Populair is de mogelijkheid om geregistreerde ideeën via je je account te versturen naar derden. Dit heeft enerzijds als voordeel dat het meteen duidelijk is dat jouw idee geregistreerd is en anderzijds dat de verzending van je idee naar derden vastgelegd is in een logboek. Dit kan van pas komen in het geval van inbreuk op je auteursrecht.

Kosten

Ga je dit nu vaak gebruiken? Ik heb zelf in het verleden een aantal belastingdienst datumstempels laten zetten, maar meestal denk ik er niet aan of vind het te veel moeite. Ik denk dat als deze functionaliteit zo makkelijk binnen handbereik is voor deze prijs, ik zeker vaker documenten met ideeën etc. ga ‘registreren’ omdat het meer top-of-mind ligt en omdat het sneller en goedkoper kan.

NOTE: Juridische waarde

Een datumstempel, online of offline, garandeert in geen geval dat je in een juridische procedure tegen iemand die jouw idee ‘ook bedacht’ heeft, je gelijk krijgt. Maar het is beter dan niets, het toont ondubbelzinnig aan dat jij op datum X dit idee al had. Het zal dus zeker helpen.

Ik ben benieuwd:

– Zouden jullie zo’n systeem gebruiken? En zo ja, welke?

over de auteur

Mischa Coster

Mischa is sinds 2001 zelfstandig mediapsycholoog en werkt samen met klanten en relaties aan vraagstukken op het raakvlak van online media, psychologie en techniek. Hij is gespecialiseerd in persuasion, het veranderen van gedrag met behulp van multimedia en internetcommunicatie via social media. Dit doet hij als adviseur voor zowel B2B als B2C omgevingen. Hij is bestuurslid van het platform NIMA Customer Insights, actief organizer in de TEDx community en mede-oprichter van en Director of Consulting bij Grey Matters, een organisatie waarin persuasion- en media-experts samen psychologisch onderzoek doen, publiceren en multidisciplinaire projecten uitvoeren waarbij gedragsbeïnvloeding centraal staat.

Reageer

40 Reacties

  • Ik kreeg ooit eens de tip om je documenten in een goed verzegelde envelop aangetekend aan jezelf te versturen. Daarna niet openen, maar goed bewaren.

    Mocht je ooit je idee moeten beschermen, dan kun je in de rechtszaal in bijzijn van vele getuigen de envelop openen en je idee tonen.

    Snijdt dit hout?

    • Geachte Erik, Dit snijt geen hout. Je zou de documenten zelf van een poststempel moeten laten voorzien, op de tekst dus of op de tek. enz. Zo kan er niet geknoeit zijn met de z.g. verzegeling. Dacht ik Peter Alexander.

  • @Erik, die envelop heet “poor man’s copyright” en houdt voor zover iedereen met kennis mij altijd verteld heeft, geen stand. Het schijnt heel makkelijk te zijn ongesloten enveloppen te laten stempelen en pas later van materiaal te voorzien, al zou ik niet weten hoe.

    Waar ik wel benieuwd naar ben, is hoeveel waarde al die Copyright tekentjes op blogs, etc. hebben. Als je een post wilt beschermen, als ik het goed begrijp, zou je dus eigenlijk steeds een kopie hiervan moeten registeren (bijvoorbeeld zoals hier beschreven)?

  • @Jasper: nee, je hebt zelf automatisch copyright. Die tekentjes zijn ook eigenlijk niet nodig in Nederland. De methodes die hier zijn beschreven zijn eigenlijk alleen belangrijk als je wilt aantonen dat jij op een bepaald tijdstip al hebt bedacht.

  • Even over de belastingdienst, ik breng zelf altijd mijn brieven en dergelijke en laat het afstempelen. Want daar gata nog wel een iets mis en dan heb ik het bewijs dat ik het heb ingeleverd.

    Ze maken dan een kopie van je brieven en zetten er een stempel op. Let op ze hebben er een handje van om bij meerdere papieren er slechts eentje af te stempelen.

  • En wat heeft de HASH code nou voor nut? Als ik een document upload, die wordt geregistreerd aan de hand van de digitale vingerafdruk, en daarna wijzig ik de inhoud van het bestand… Zo kan ik nu een document registreren voor een idee wat ik misschien over een paar jaar pas bedenk, of zie ik dat verkeerd?

  • Ik denk dat de belangrijke eerste vraag moet zijn. Moet je je idee beschermen? Hoe groot is de kans dat je idee overgenomen wordt en iemand daar aan verdient en jij niet?

    Er doen genoeg vreselijke verhalen de ronde van mensen met goede ideeën, die… Er gaan natuurlijk nauwelijks verhalen rond van mensen wiens idee niet gepikt is. Dat maakt het lastig een reële inschatting te maken van de noodzaak tot registreren.

    Dan is er nog de vraag of je bereid bent om de kosten te maken om iemand voor de rechter te brengen. Dan heb ik het niet alleen over de directe kosten van de rechtszaak, maar ook de tijd die je daar in moet gaan stoppen. Als ondernemer verdien je dan niks.

    De meeste mensen registreren uit angst. Dat is prima. In dat licht kan registreren heel prettig zijn. Het geeft je een goede nachtrust omdat het je de garantie geeft dat je bij een rechtszaak bewijs hebt en kunt ‘winnen’. Maar uiteindelijke ‘verlies’ je altijd een hoop. Tijd die je in de registratie en in een rechtszaak stopt komt nooit meer terug.

    (Ik heb zelf een product-ontwerp gedeponeerd bij het toenmalige Benelux Merken Bureau.)

    Typo:
    BBIE is de Nederlandse en Vlaamse afkorting voor: Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom
    BOIP de Engelse voor: Benelux Office for Intellectual Property
    OBPI de Franse en Waalse voor: L’Office Benelux de la Propriété intellectuelle

  • @Jasper: Uiteraard is dat de eerste vraag. Het is voor de meeste mensen ook moeilijk om in te schatten hoe ‘levensvatbaar’ hun idee is. Omdat het het eigen idee is, zal men de kansen vaak overschatten 🙂

    Thnx voor de Typo, ik zal het even aanpassen!

  • Leuke tools en goed om daarover te schrijven. Let wel op dat ‘ideeën’ pur sang nooit te beschermen zijn. Dat is een fundamenteel beginsel van intellectueel eigendomsrecht.

    Wat wel beschermd wordt: de vastlegging (‘expressie’) van het idee in fysieke vorm. Creatieve prestaties worden door auteursrecht beschermd, technische inventiviteit door octrooirecht (patenten), merken door merkenrecht en dan heb je de belangrijkste drie gehad.

    Nog één opmerking over auteursrecht: dit ontstaat automatisch door de vastlegging van het creatieve idee. Het leidt echter nooit tot een monopolie dus je kunt alleen optreden tegen echt ‘jatwerk’. Als een ander het idee ook uitwerkt mag dat altijd, zolang het ook maar weer creatief/origineel etc is.
    Een goede vergelijking kan je in de kunstwereld vinden: Picasso schilderde veel stieren, wat niet betekent dat niemand ooit meer een stier kan schilderen. Een Picasso overtrekken en in een galerie verkopen mag echter niet, dat heet plagiaat.

    Harde grenzen kunnen helaas door niemand worden aangegeven en uiteindelijk kan alleen een rechter beslissen. Aangezien je in dat geval vele duizenden euro’s kosten zult moeten maken heb ik ook een advies: ga NOOIT zelf klooien met intellectueel eigendomsrecht, tenzij je van experimenteren en bijbehorende fatale fouten houdt.
    Als je je intellectueel eigendom commercieel uitbaat past daar juridische bijstand bij. Je fixt je de verwarming, airco, electra, waterleidingen, bedrijfsauto’s etc toch ook niet zelf?

  • En dan nog antwoord op de vraag:

    1. Auteursrecht bescherm je het beste door openbaarmaking. Het idee kan je toch niet beschermen, al zou je er tig stempels op (kunnen) zetten. Laat je werk dus aan zoveel mogelijk mensen zien, dan zit je bewijstechnisch ook meteen goed!

    2. Merken moet je ALTIJD vastleggen. Doe je dat niet dan rust je marketing op drijfzand.

    3. Octrooieren is – vanwege de formaliteiten – behoorlijk lastig maar zeker de moeite waard als je een echte uitvinding gedaan hebt. Een octrooi (=patent) vraag je aan VOORDAT je de uitvinding openbaar maakt en geld erin investeert. Kijk maar eens naar “Dragons Den”, dan zie je welke toegevoegde waarde een octrooi heeft voor een businessplan.

  • Toen ik bij een ontwerp bureau werkte, stuurden we onze ontwerpen ook altijd naar de belastingsdienst voor een datumstempel. Dat was echter nooit per blad ALS alle bladen aan elkaar geniet zijn. Dan heb je dus maar 1 stempel a 3 euro nodig voor het hele document. Handig voor de volgde keer misschien?

  • Ik vind het hele verhaal erg complex,maar niet alle situatie’s zijn hetzelfde.
    Zelf ben ik al zo vaak bij de belasting geweest (loketje 13) ‘loopt u maar door,zit toch niemand voor in de wacht’,maar ik woon dan ook niet ver van het kantoor.
    Dan volgt vanzelf een afschrift plus acceptgiro van 3 euro.
    Ben nog nergens rijk mee geworden haha,maar het is toch beter goed uitgewerkte ideeën even te laten registreren..je weet nooit.
    Want tenslotte ‘life is like a box of chocolates’

  • Ja, zelfde ervaring als Philippe- aan elkaar geniet (en zelfs toch nog wat meer stempeltjes her en der gekregen) voor 1 prijs, en niet zelf gebracht- gewoon per post.

    Met iets zo snel mogelijk in de publiciteit gooien heb je nog niet definitief bewezen dat het jouw idee was, hoor!

    Ik ken een ontwerper die, met een alom bekend product, zijn recht heeft kunnen halen, toen een grote rijke firma het copieerde, maar die lijdensweg wens je niemand toe!

    Als je je idee wil toetsen bij een bedrijf, dan is het handig om een ´geheimverklaring´te laten ondertekenen. Dan ben je nog niet safe als ze contact leggen met een ander bedrijf, maar meestal willen ze toch geen smet op hun bedrijfsnaam.

    Alle beetjes helpen.

  • Ik stuur mezelf tegenwoordig een mailtje met attachment naar mijn gmail account… daar zit ook een datumstempel op, en ik raak het nooit meer kwijt… tenminste, als Google mijn mail netjes bewaart.
    (Als het echt veilig moet kun je het ook encrypten voor je het naar jezelf stuurt.)

    Lijkt mij een redelijk bewijs aangezien je zelf niet de datum kunt veranderen van mail in je inbox.

  • Verstandig en interessant lijkt het me als iemand met daadwerkelijke kennis van zaken duidelijkheid zou kunnen geven met betrekking tot de waarde van vastleggen op beschreven wijzen.

  • Over de waarde van vastleggen op de beschreven wijzen. Die waarde is een bewijswaarde van een datum. Niet meer, niet minder. Je krijgt er geen ‘recht’ door. Zoals al eerder gezegd heb je auteursrecht op een ‘werk’ (dat is iets origineels met een vormgeving). Dat auteursrecht krijg je automatisch. Zonder registratie. Zonder c in cirkel.

    Probleem met een idee is dat het niet is vormgegeven. Een idee is iets abstracts. Op de grens tussen een niet beschermd idee en een (auteursrechtelijke beschermd) werk ligt een zgn. ‘format’. Dat is een geconcretiseerd idee, bijv. van een televisiespel, of een script, of van wat dan ook. Schrijf in 2 A4tjes op wat je idee nu precies is, met bijzonderheden, eigenschappen etc.. Dan ga je richting een format, en daarmee richting een werk, en daarmee richting auteursrecht.

    Probleem met auteursrecht is dat het (dus) niet geregistreerd is. En dat geeft bewijsproblemen: wie heeft een bepaald (vormgegeven) idee het eerst? En hoe bewijs je dat? Dan zijn al die vastleggingen nuttig. Registratie bij de Belastingdienst (tegenwoordig dus gratis) is het lichtst, een i-depot bij het BBIE is sterker, en het allersterkst is een vastlegging door een notaris (bij akte) – dat is zelfs onweerlegbaar als bewijs.

    Voor een merk en een uitvinding geldt dat allemaal niet: een merkrecht of een octrooirecht krijg je alleen als je het aanvraagt, en als bijv. het BBIE of Octrooicentrum NL het aan je verleent.

  • @Anouk: Dank je voor deze aanvulling. Dit wist ik niet en maakt de gehele vergelijking weer anders natuurlijk. Het enig ‘gemak’ van de digitale versies is nu nog snelheid en minder handelingen. Maar… daar staan dan ook kosten tegenover! Verder is de belastingdienst gemakkelijker als het gaat om ondertekende documenten laten vastleggen (zonder die eerst in te hoeven scannnen…)

  • Als een conflict ontstaat neemt file-reg contact op met de overtreder – zonder extra kosten. De Belastingdienst of BMB-iDEPOT doet dat absoluut niet! Bovendien hebben file-reg een nieuwe abonnement systeem waardoor een registratie kost ongeveer 65 cent per registratie.

  • Ik heb een technisch businessplan ontwikkeld helemaal compleet. Ik ben hier 15 jaar mee bezig geweest met grote investeringen. Hiervoor waren heel veel europese subsidies. Ik heb alles bij de belasting dienst geregistreerd. Op advies van de EVD ben ik hiermee naar een participatie maatschappij gegaan. Daar bij zaten ook ambtenaren van minez. Nadat ik het volledig businessplan met een geheimhoudings verklaring heb voorgelegd voor samenwerking, hebben deze mensen alles afgewezen en mij helemaal buiten gesloten en met alle subsidies het businesplan zelf opgezet. Het is werelwijd een groot succes. Ik heb er geen cent voor gekregen en ook mijn naam wordt niet genoemd. Iedereen is benieuwd naar de naam van de ontwikkelaar. Ik heb de europese commissie ingelicht. De ministeries van justitie, ez en de ombudsman. Niemand doet er iets mee. Ik ben nu bezig om bij binnenlandse zaken, met mijn voorbeeld, een voorstel in te dienen, om een wet te laten maken waar een waardevolle idee wettelijk vooraf beschermd is. Wie wil daaraan meedoen, eventueel met een handtekening actie.( Er kan ook van te voren een anti concurrentie overeenkomst afgesloten worden met een grote dwangsom. )Ik heb een goed voorbeeld om duidelijk te maken dat deze wet broodnodig is. Ik ben bij alle grote instanties geweest. Ik hoop dat iedereen het belang van deze wet inziet. Groetjes Rita van Wetering.

  • Nieuw CC Proof!

    Voor het registreren van ideeën, met dezelfde waarde als een registratie bij de Belastingdienst, I-Depot, File-reg etc maar met een unieke functie.

    Als gebruiker van CC Proof kun je jouw idee veilig plaatsen in de kluis. Het voordeel van deze wijze van registratie is dat jouw idee niet zichtbaar is voor derden.

    Plaatsing van je idee in de kluis betekent echter dat je zelf stappen zult moeten ondernemen om je idee onder de aandacht te brengen teneinde een succesvolle exploitatie te bewerkstelligen. Veel particulieren en bedrijven ervaren dit als een lastige bijkomstigheid met als gevolg dat het idee nimmer ten uitvoer wordt gelegd. CC Proof probeert deze lastige fase te vergemakkelijken door vraag en aanbod dichter bij elkaar te brengen in de arena.

    De CC Proof arena biedt de mogelijkheid om eenvoudig in contact te komen met mogelijk geïnteresseerde partijen zoals bijvoorbeeld producenten en investeerders. De partijen die zijn toegetreden als skyboxholder hebben een vaste plek ingenomen in de CC Proof skybox en hebben zo de mogelijkheid rond te kijken tussen de geregistreerde ideeën die in de arena zijn geplaatst. Op deze manier kun je in contact komen met geïnteresseerde partijen en wellicht jouw idee verkopen.

    Voor meer informatie neem snel een kijkje op http://www.ccproof.nl!

  • Beste allemaal,

    Ik heb een week geleden een idee gekregen over een nieuwe app voor op de iphone. Het staat alleen nog maar op papier en ik wil dit z.s.m. uit laten voeren, dus de app laten bouwen. Wat raden jullie mij aan om te doen? Moet ik het nu al laten ‘bestempelen’ en als de app eenmaal werkt nog een keer?

  • Ik heb enkele ideen op papier gezet. Een paar tv format’s en enkele andere. Dus nu moet ik ermee naar de belastingsdienst voor een stempel. Maar ik meen hieruit te halen dat het dan enkel maar geldig is in de Benelux? Hoe doe je dit dan voor Europa en gans de wereld?

    Mercie voor de tips!

  • @Lindsey: DIt is iets anders dan het vastleggen van een merk voor Benelux of Europa. Hier zijn meer kosten aan verbonden en doen je via https://www.boip.int. Een idee ‘vastleggen’ is in veel gevallen erg moeilijk. Op de manier zoals hierboven beschreven kan je in ieder geval laten vastleggen dat jij het idee op een bepaalde datum al had. Hierdoor kan je echter absoluut geen aanspraak maken op het idee of concept. Het helpt je enkel bij een eventuele rechtzaak oid….

  • Ik heb een idee of bijna een weet!!om kosten voor registratie te voorkomen.. Waar ik bijna octrooi op zou aanvragen haha….voorgehandliggend ook…komt ie :

    Je tekent/ filmt je idee…scant/regristeerd het ….mailt het naar …je vriendin,jezelf ,je broer…via bericht naar je i phone….en……..tadaaaaa…. Bewijs van datum…,,!!!

    Houd stand in rechtszaal schat ik in.

    Graag gedaan..

  • Het lijkt mij dat er bij de vastlegging altijd een officiele instantie betrokken moet zijn die de methode onderschrijft, wil het enigszins waterdicht zijn (geen enkele overheid is waarschijnlijk compleet vrij van corruptie).

    Dus zolang een e-mail provider niet officieel wordt gecontroleerd lijkt het me dat je niet 100% kunt bewijzen dat de mail ook echt op die datum verzonden was. Zie bv. de Gmail Custom Time hoax, het zou kunnen! Met een postbedrijf is het beter gecontroleerd, alleen daar dus het bekende probleem van lege enveloppen naar jezelf sturen.

    File-reg lijkt een goede en betaalbare optie. Het gaat met een officieel door de EU goedgekeurd digitaal certificaat, plus ze hebben een notaris om het vast te leggen. Ik ben wel benieuwd of iemand hier al profijt van heeft gehad (behalve emotioneel dan).

    Verder vroeg ik me af of iemand me iets meer kon vertellen over wat je precies vastlegt bij het vastleggen van een concept/format/businessplan, en hoe dichtbij je het origineel mag zitten voordat het als fraude beschouwd wordt. Het lijkt mij een enorm grijs gebied, wat waarschijnlijk door ervaringen en menselijke intuitie ingevuld moet worden. Weet iemand tips/links/boeken? M.n. ben ik geinteresseerd in het vastleggen van productideeen en vormgeving.

  • Too bad earning billions every 4 weeks from WoW isn’t sufficient for blizzard. But too bad game reviewing websites will a lot of overrate it. Ignoring the negative points such as sucking money from us by these lame ideas.

  • Jaren ben ik lid geweest van File-reg en heb verschillende ontwerpen laten registreren. Vorig jaar kon ik opeens mijn lidmaatschap niet verlengen vanwege het niet goed functioneren van hun (gedateerde) website. De website functioneert niet goed voor Apple-gebruikers. Hiervan heb ik, via email, meerdere malen melding gemaakt. Maar nooit één reactie terug gehad. Een paar keer gebeld en hun antwoordapparaat ingesproken, ook hierop werd ik niet teruggebeld. Ze zijn ongevoelig voor klachten. Ze mogen dan goedkoop zijn, maar ze doen blijkbaar ook niets voor hun geld.
    Nu heb ik dus al die jaren voor niets lidmaatschapgeld betaald en zijn mijn inmiddels registraties verlopen.

    File-reg vind ik onbetrouwbaar!

      • Zou in het geval van een conflict over eigendom het hebben van de project files van bijvoorbeeld een design of muziek(compositie) niet voldoende zijn om aan te tonen dat iets van jouw is? Is het grote verschil dat ik over het hoofd zie dat een werk registreren bij iDepot puur over creatiedatum gaat en niet wiens eigendom iets is?
        Heeft iemand toevallig ervaring met zo’n conflict/situatie?

  • Ik lees dit artikel nu in 2016, bovenstaand artikel inmiddels 9 jaar oud. Is er sindsdien nog veel wezenlijks veranderd?

    mtvrgr. Aaron

  • Super goede tip! ik ga het zeker een keer online gebruiken.
    Update van deze Lifehack is wel nodig.
    Vroeger ging ik nog met cassettebandjes met songs erop
    naar het belastingkantoor voor een stempel/zegel (sticker)